ال سی دی Samsung GT-I5500 Galaxy 5 نمایشگر داخلی گوشی کوچک و اندرویدی Galaxy 5 سامسونگ است؛ مدلی که در بازارهای مختلف با نامهای متفاوتی مانند Samsung Galaxy 5، Galaxy Europa، Galaxy 550 و Samsung i5500 Corby Smartphone شناخته میشود. این گوشی در سال 2010 معرفی شد و یکی از مدلهای اقتصادی اولیه خانواده Galaxy بود. محصول این صفحه فقط LCD داخلی دستگاه است و Touch Digitizer یا شیشه لمسی همراه آن نیست. در Galaxy 5، LCD و Touch خازنی دو قطعه مجزا هستند و در صورت سالم بودن Touch میتوان فقط پنل تصویر را تعویض کرد.
این خانواده فقط به GT-I5500 محدود نمیشود. سامسونگ چند Model Number منطقهای و اپراتوری از همین پلتفرم عرضه کرده است که شامل GT-I5500B، GT-I5500L، GT-I5500M، GT-I5503، GT-I5503T و GT-I5508 میشوند. هنگام خرید قطعه لازم است میان «عضویت در یک خانواده گوشی» و «سازگاری قطعی همان LCD» تفاوت قائل شد. اشتراک LCD برای I5500 و I5503 بهصورت مستقیم در منابع قطعات قابل ردیابی است؛ اما برای سایر نسخهها، مشخصات و فهرست Compatibility همان LCD باید ملاک نهایی باشد.
مشخصات نمایشگر Samsung GT-I5500 Galaxy 5
Galaxy 5 دارای نمایشگر 2.8 اینچی TFT LCD با رزولوشن 240 × 320 پیکسل QVGA است. نسبت تصویر صفحه 4:3 و تراکم آن حدود 143 پیکسل بر اینچ است. صفحه اصلی از فناوری LCD استفاده میکند و برای ایجاد روشنایی به Backlight نیاز دارد.
این مدل به Touch Screen خازنی مجهز است. Touch از نوع Capacitive بوده و برخلاف گوشیهای مقاومتی قدیمی برای کارکرد عادی به فشار روی صفحه نیاز ندارد. نکته مهم تعمیراتی این است که Touch Digitizer و LCD بهصورت دو قطعه مستقل قابل تهیه هستند.
بنابراین اگر تصویر خطوط دارد، LCD شکسته یا تصویر کاملاً از بین رفته ولی لمس همچنان فرمان میگیرد، امکان تعویض فقط LCD وجود دارد. در مقابل، اگر تصویر کاملاً سالم باشد اما لمس کار نکند یا شیشه لمسی شکسته باشد، Touch Digitizer باید بررسی شود.
| مشخصات | Samsung Galaxy 5 GT-I5500 |
|---|---|
| نوع قطعه این صفحه | LCD داخلی تکی |
| Model Number اصلی | GT-I5500 |
| نامهای تجاری | Galaxy 5 / Galaxy Europa / Galaxy 550 / i5500 Corby Smartphone |
| فناوری نمایشگر | TFT LCD |
| اندازه | 2.8 اینچ |
| رزولوشن | 240 × 320 پیکسل QVGA |
| نسبت تصویر | 4:3 |
| تراکم تصویر | حدود 143ppi |
| نوع Touch | Capacitive |
| Touch همراه LCD | خیر؛ Digitizer قطعهای جداگانه است |
| Backlight | دارد |
نامهای مختلف Samsung Galaxy 5 در بازار
این گوشی یکی از مدلهایی است که سامسونگ در بازارهای مختلف با چند نام تجاری عرضه کرده است. نام Galaxy 5 نام شناختهشده عمومی آن است و همین نام در بسیاری از بازارها و منابع فنی دیده میشود.
در برخی کشورهای اروپایی، مخصوصاً بریتانیا و ایرلند، نام Galaxy Europa برای GT-I5500 استفاده شده است. صفحات رسمی Samsung نیز همین نام را برای GT-I5500 ثبت کردهاند.
نام Galaxy 550 نیز در بعضی بازارها بهکار رفته است. این نام مستقیماً از شماره مدل I5500 گرفته شده و نباید با Galaxy 551 یا GT-I5510 اشتباه شود؛ Galaxy 551 یک گوشی متفاوت با طراحی و قطعات متفاوت است.
Samsung i5500 Corby Smartphone یا Corby Smartphone نیز نامی است که هنگام معرفی اولیه این گوشی استفاده شد. طراحی گرد و جوانپسند آن شباهت زیادی به خانواده Corby داشت، اما از نظر سیستمعامل و ساختار سختافزاری یک گوشی Galaxy اندرویدی بود.
مدلها و نسخههای خانواده Samsung Galaxy 5
برای پوشش کامل خانواده Galaxy 5 باید تمام Model Numberهای رسمی و شناختهشده آن در نظر گرفته شوند. Samsung در مناطق مختلف کدهای متفاوتی برای این دستگاه ثبت کرده است.
| Model Number | نسخه / بازار | وضعیت LCD |
|---|---|---|
| GT-I5500 | مدل اصلی / Galaxy 5 / Galaxy Europa / Galaxy 550 | مدل اصلی این صفحه |
| GT-I5500B | Brazil / برزیل | عضو رسمی خانواده؛ سازگاری همان LCD براساس آیتم بررسی شود |
| GT-I5500L | LATAM / آمریکای لاتین | سازگاری براساس Model Number درجشده روی همان قطعه بررسی شود |
| GT-I5500M | Canada / کانادا | عضو رسمی Galaxy Europa؛ تطبیق LCD براساس آیتم انجام شود |
| GT-I5503 | نسخه منطقهای Galaxy 5 در چند بازار | LCD مشترک با I5500 بهصورت مستقیم قابل ردیابی است |
| GT-I5503T | Australia / New Zealand / Telstra | عضو رسمی Galaxy 5؛ سازگاری دقیق همان آیتم بررسی شود |
| GT-I5508 | China / چین | نسخه رسمی چین؛ LCD فقط در صورت ذکر صریح I5508 روی همان آیتم انتخاب شود |
GT-I5500B نسخه برزیل Galaxy 5
Samsung Brazil مدل GT-I5500B را بهصورت رسمی با نام Galaxy 5 ثبت کرده است. بنابراین حرف B در این مدل صرفاً یک نام غیررسمی بازار نیست و Model Number واقعی نسخه منطقهای دستگاه است.
از نظر طراحی و ساختار کلی این نسخه متعلق به خانواده Galaxy 5 است، اما در استاندارد قطعات سورن استور صرف تعلق به خانواده برای اعلام اشتراک قطعه کافی نیست. اگر LCD موردنظر فقط I5500 یا I5503 را ذکر کرده باشد، I5500B باید قبل از نصب از نظر فلت و Compatibility همان قطعه بررسی شود.
GT-I5500L نسخه آمریکای لاتین
Samsung در آرژانتین و مکزیک صفحات رسمی مخصوص GT-I5500L داشته است. این مدل یکی دیگر از نسخههای منطقهای Galaxy 5 برای بازار آمریکای لاتین محسوب میشود.
تفاوت نسخههای L معمولاً به پشتیبانی شبکه و بازار هدف مربوط میشود، اما برای قطعه نمایشگر نباید صرفاً از روی شباهت بدنه نتیجه گرفت. در صورت نصب LCD روی I5500L، همان Model Number باید در مشخصات قطعه یا فهرست سازگاری تأیید شود.
GT-I5500M نسخه کانادا
Samsung Canada برای مدل GT-I5500M صفحه رسمی با نام Galaxy Europa ثبت کرده است. این مورد نشان میدهد Galaxy Europa فقط یک نام عمومی برای GT-I5500 پایه نبوده و نسخه کانادایی I5500M نیز تحت همین نام عرضه شده است.
در خرید LCD، اگر گوشی I5500M باشد بهتر است Model Number روی بسته قطعه، ساختار فلت و کانکتور با نمونه اصلی بررسی شوند.
GT-I5503 و GT-I5503T
GT-I5503 یکی از Model Numberهای رسمی خانواده Galaxy 5 است و Samsung برای آن در بازارهایی مانند خاورمیانه، پاکستان و مناطق دیگر صفحات رسمی پشتیبانی منتشر کرده است.
از نظر LCD، I5500 و I5503 بهصورت مستقیم در محصولات تخصصی قطعات در یک گروه سازگاری دیده میشوند. بنابراین اشتراک LCD تکی این دو مدل قابل اتکاتر از تعمیم صرف مشخصات ظاهری است.
GT-I5503T نیز نسخه رسمی دیگری از Galaxy 5 است که Samsung Australia و Samsung New Zealand آن را پشتیبانی کردهاند. دفترچههای رسمی Telstra و New Zealand برای همین Model Number وجود دارند.
در نتیجه I5503T عضو واقعی همین خانواده است؛ با این حال برای LCD تکی، اگر یک آیتم فقط I5500/I5503 را ذکر کرده باشد، I5503T باید براساس مشخصات همان قطعه بررسی شود.
GT-I5508 نسخه بازار چین
Samsung China مدل GT-I5508 را بهصورت رسمی ثبت کرده و User Manualهای مخصوص نسخه Open و China Unicom برای آن منتشر کرده است. این گوشی نسخه چینی پلتفرم Galaxy 5 محسوب میشود.
مشخصات اصلی صفحه I5508 نیز 2.8 اینچ TFT با رزولوشن 240 × 320 پیکسل QVGA است. با این حال یکسان بودن اندازه و رزولوشن برای اعلام قطعی اشتراک LCD کافی نیست.
به همین دلیل I5508 در این محتوا بهعنوان نسخه رسمی خانواده پوشش داده میشود، اما فقط زمانی باید از LCD I5500 برای آن استفاده کرد که I5508 نیز در فهرست Compatibility همان قطعه ذکر شده یا فلت و شماره فنی بهصورت مستقیم تطبیق داده شده باشند.
LCD تکی I5500 و I5503 مشترک است
LCD Replacement برای Samsung I5500 و I5503 بهصورت مشترک در منابع قطعات عرضه شده است. این موضوع باعث میشود هنگام جستجوی قطعه ممکن است روی محصول عبارت I5500/I5503 دیده شود.
این اشتراک فقط بر اساس یکسان بودن صفحه 2.8 اینچی و رزولوشن QVGA نتیجهگیری نشده و در فهرست خود قطعات نیز هر دو Model Number ذکر شدهاند.
با این حال اگر یک LCD خاص Revision یا فهرست Compatibility متفاوت داشته باشد، اطلاعات همان آیتم در اولویت قرار دارد.
برای مشاهده صفحه نمایش سایر مدلهای Samsung میتوانید بخش تاچ ال سی دی سامسونگ را بررسی کنید.
LCD و Touch Samsung Galaxy 5 جدا هستند
Galaxy 5 یک گوشی لمسی است، اما LCD و Digitizer آن یک قطعه واحد غیرقابل تفکیک نیستند. Touch Screen Digitizer این مدل بهصورت قطعه جداگانه قابل تهیه است و LCD نیز مستقل عرضه میشود.
اگر تصویر کاملاً سالم باشد ولی Touch در بعضی نقاط کار نکند، شیشه لمسی ترک خورده باشد یا لمس بهطور کامل قطع شده باشد، Touch Digitizer باید بررسی شود.
اگر لمس سالم است ولی تصویر شکسته، خطدار، سفید یا سیاه شده باشد، LCD داخلی میتواند بهصورت جداگانه تعویض شود.
این محصول مشخصاً LCD داخلی است و Touch Screen همراه آن نیست.
شماره فنی LCD اصلی Samsung I5500
برای LCD اصلی GT-I5500 شماره خدماتی GH96-04665A قابل تأیید است. در مستند فنی خود ماژول Samsung، این Material Code مستقیماً همراه عبارت Apply Model: GT-I5500 ثبت شده است.
مدل فنی خود پنل نیز LMS280GS17-0 است. مشخصات این ماژول شامل صفحه 2.8 اینچی TFT، رزولوشن 240 × 320 QVGA و Backlight از نوع LED است.
این اطلاعات برای تشخیص LCD اصلی بسیار مفید هستند، زیرا بهجای اتکا به عنوان عمومی یک فروشنده، میتوان خود Material Code و Model Number پنل را با قطعه بررسی کرد.
شماره فنی فقط در شرح کامل درج شده و در عنوان، کلمات کلیدی یا Meta Description استفاده نمیشود.
در سورن استور نوع کیفیت و نسخه سازگار براساس آیتم قابل سفارش همان محصول بررسی میشود و وجود یک Part Number اصلی در منابع جهانی به معنی موجودی قطعی همان قطعه در فروشگاه نیست.
Touch خازنی Samsung I5500
صفحه لمسی Galaxy 5 از نوع Capacitive است. Touch Digitizer روی LCD قرار میگیرد و وظیفه دریافت فرمان انگشت را بر عهده دارد، در حالی که خود LCD فقط تصویر را تولید میکند.
برای این مدل Touch Screen Digitizer بهصورت مستقل عرضه شده و حتی قطعات جایگزین شامل Digitizer و Front Glass برای I5500 قابل ردیابی هستند.
اگر فقط سطح لمسی شکسته است ولی LCD تصویر سالم و بدون لکه و خطوط دارد، تعویض Touch بهجای LCD میتواند بررسی شود.
کیفیتهای LCD Samsung Galaxy 5
Galaxy 5 یک گوشی قدیمی است و ساختار بازار قطعات آن با گوشیهای امروزی تفاوت دارد. مهمترین گروهها LCD اصلی Samsung، سکند هند (روکاری، دست دوم) / Second Hand / Original Pulled و LCD Compatible هستند.
| کیفیت | ماهیت قطعه | موارد مهم بررسی |
|---|---|---|
| Samsung Original / Service Part | LCD اصلی Samsung | Part Number، فلت، Backlight و کیفیت تصویر بررسی شوند |
| سکند هند (روکاری، دست دوم) | Second Hand / Original Pulled | روشنایی، تغییر رنگ، پیکسل، خطوط و فلت تست شوند |
| Compatible LCD | LCD جایگزین تولیدکننده ثالث | روشنایی، رنگ، زاویه دید و کیفیت کانکتور همان آیتم بررسی شود |
OLED، AMOLED، Soft OLED، Hard OLED و Incell بهعنوان فناوری یا کیفیت ثابت این محصول درج نمیشوند. نمایشگر کارخانه Galaxy 5 یک TFT LCD مستقل است.
تفاوت Original Pulled و Refurbished
سکند هند (روکاری، دست دوم) یا Original Pulled به LCD اصلی Samsung گفته میشود که از گوشی دیگری باز شده و سابقه استفاده دارد. این اصطلاح با Refurbished یکسان نیست.
Refurbished به قطعهای گفته میشود که عملیات بازسازی روی آن انجام شده است. در LCDهای قدیمی باید این دو عنوان از یکدیگر تفکیک شوند.
برای Original Pulled سلامت واقعی تصویر مهمتر از ظاهر خود قطعه است. LCD باید از نظر کاهش روشنایی، تغییر دمای رنگ، پیکسل خراب و سلامت فلت بررسی شود.
Backlight در Galaxy 5
نمایشگر I5500 از فناوری TFT LCD استفاده میکند و دارای LED Backlight است. بنابراین اگر صفحه کاملاً تاریک به نظر میرسد، ممکن است خود LCD هنوز تصویر تولید کند اما نور پسزمینه از کار افتاده باشد.
در این حالت میتوان با تاباندن نور خارجی به صفحه بررسی کرد که آیا تصویر بسیار کمرنگی دیده میشود یا خیر. اگر تصویر وجود داشته باشد، مدار Backlight، کانکتور و مسیر تغذیه باید عیبیابی شوند.
تعویض LCD بدون بررسی Backlight ممکن است در چنین شرایطی مشکل را حل نکند.
علائم خرابی LCD Samsung I5500
خطوط ثابت روی صفحه، لکه، شکستگی کریستال مایع، سفید شدن نمایشگر، سیاه شدن تصویر، پیکسلهای خراب یا تغییر رنگ شدید از نشانههای احتمالی خرابی LCD هستند.
اگر تصویر کاملاً سالم است اما Touch پاسخ نمیدهد، مشکل از LCD نیست و Digitizer یا مسیر Touch باید بررسی شود.
اگر گوشی روشن میشود و صدای سیستم شنیده میشود اما صفحه هیچ تصویری ندارد، علاوه بر LCD باید Backlight، کانکتور، فیلترهای مسیر Display و تغذیه صفحه نیز بررسی شوند.
Glass و Touch فقط در صورت سالم بودن LCD جداگانه تعمیر شوند
اگر شیشه لمسی آسیب دیده اما LCD زیر آن کاملاً سالم است، Digitizer جداگانه برای Galaxy 5 وجود دارد و میتوان تعمیر Touch را بررسی کرد.
اگر LCD دارای لکه، خطوط یا شکستگی داخلی باشد، تعویض فقط Touch مشکل تصویر را برطرف نمیکند.
در تعمیر این مدل باید قبل از جداسازی، سلامت LCD و Touch هر دو تست شوند؛ زیرا پنلهای قدیمی پس از سالها ممکن است نسبت به فشار یا خمشدن حساستر باشند.
Galaxy 5 با Galaxy S5 اشتباه نشود
Samsung Galaxy 5 محصول سال 2010 با Model Numberهایی مانند I5500 و I5503 است. این گوشی هیچ ارتباطی با Samsung Galaxy S5 مدل SM-G900 ندارد.
شباهت عبارت Galaxy 5 و Galaxy S5 گاهی در جستجوهای عمومی باعث اشتباه میشود. قطعات، ابعاد، فناوری نمایشگر و ساختار این دو گوشی کاملاً متفاوت هستند.
Galaxy 550 با Galaxy 551 نیز متفاوت است
نام Galaxy 550 یکی از نامهای تجاری I5500 است، اما Samsung Galaxy 551 دستگاه متفاوتی است که با Model Number GT-I5510 عرضه شده و دارای صفحهکلید QWERTY کشویی است.
بنابراین GT-I5510 نباید به فهرست سازگاری LCD I5500 اضافه شود، حتی اگر در بعضی منابع عمومی نام Galaxy 5 و Galaxy 551 نزدیک به هم دیده شوند.
تست LCD قبل از نصب نهایی
LCD جدید ابتدا بدون چسبکاری و مونتاژ کامل به دستگاه متصل شود. تصویر باید بلافاصله و بدون Flicker یا خطوط غیرعادی نمایش داده شود.
صفحه روی زمینههای سفید، مشکی، قرمز، سبز و آبی بررسی شود تا لکه، تغییر رنگ، پیکسل معیوب یا خطوط بهتر دیده شوند.
Backlight باید یکنواخت باشد و نقاط تاریک یا روشن غیرطبیعی در سطح پنل مشاهده نشوند.
فلت و کانکتور با دقت بررسی شوند. تصویر نباید با حرکت معمولی گوشی یا لمس آرام فلت قطع و وصل شود.
از آنجا که Touch جداگانه است، Digitizer قدیمی نیز پس از اتصال LCD جدید در تمام سطح صفحه آزمایش شود. مرکز، لبهها و گوشهها باید پاسخ صحیح داشته باشند.
اگر گوشی یکی از نسخههای I5500B، I5500L، I5500M، I5503T یا I5508 است، Model Number دقیق باید قبل از نصب با فهرست Compatibility خود LCD تطبیق داده شود.
تا قبل از تأیید کامل تصویر، Backlight، Touch، فلت و سازگاری قطعه، عملیات غیرقابل بازگشت انجام نشود.
راهنمای خرید ال سی دی Samsung GT-I5500 Galaxy 5
ابتدا Model Number گوشی بررسی شود. اگر GT-I5500 یا GT-I5503 باشد، LCD مشترک این دو مدل بهصورت مستقیم در منابع قطعات قابل ردیابی است.
اگر دستگاه I5500B، I5500L، I5500M، I5503T یا I5508 باشد، همچنان عضو خانواده Galaxy 5 است اما برای خرید LCD، Model Number درجشده روی همان آیتم و تطبیق فلت اهمیت دارد.
در مرحله دوم نوع خرابی مشخص شود. اگر فقط تصویر معیوب است ولی Touch سالم است، LCD تکی انتخاب صحیح است. اگر تصویر سالم ولی لمس خراب است، Touch Digitizer باید بررسی شود.
در مرحله سوم کیفیت انتخاب شود. Samsung Original، سکند هند (روکاری، دست دوم) و Compatible LCD بسته به آیتمهای قابل سفارش قابل بررسی هستند.
برای قطعات قدیمی، سلامت واقعی پنل اهمیت بیشتری از عبارت تبلیغاتی روی بسته دارد. روشنایی، فلت، Backlight، پیکسلها و پایداری تصویر باید قبل از نصب تست شوند.
در سورن استور نوع کیفیت و نسخه سازگار در صورت موجود بودن از آیتمهای قابل سفارش همان محصول بررسی میشود و وجود یک کیفیت در منابع جهانی به معنی موجودی قطعی آن در فروشگاه نیست.
برای مشاهده نمایشگر سایر برندها و مدلها نیز میتوانید بخش تاچ ال سی دی موبایل را بررسی کنید.
سؤالات متداول ال سی دی Samsung Galaxy 5 I5500
نمایشگر اصلی Samsung Galaxy 5 چه نوعی است؟
نمایشگر اصلی 2.8 اینچ TFT LCD با رزولوشن 240 × 320 پیکسل QVGA و تراکم حدود 143ppi است.
Samsung I5500 با چه نامهایی شناخته میشود؟
Galaxy 5، Galaxy Europa، Galaxy 550 و i5500 Corby Smartphone از نامهای شناختهشده این گوشی هستند.
آیا LCD و Touch Galaxy 5 جدا هستند؟
بله. LCD داخلی و Touch Digitizer خازنی دو قطعه مستقل هستند و بهصورت جداگانه قابل تعویضاند.
آیا LCD I5500 و I5503 مشترک است؟
بله. LCD این دو Model Number بهصورت مستقیم در یک گروه سازگاری قابل ردیابی است.
GT-I5500B چیست؟
نسخه رسمی Galaxy 5 برای بازار برزیل است.
GT-I5500L چیست؟
یکی از نسخههای رسمی Galaxy 5 برای بازار آمریکای لاتین است.
GT-I5500M چیست؟
نسخه رسمی کانادا است و Samsung Canada آن را با نام Galaxy Europa ثبت کرده است.
GT-I5503T چیست؟
نسخه رسمی Galaxy 5 برای بازارهایی مانند استرالیا و نیوزیلند است و نسخه Telstra نیز با همین Model Number عرضه شده است.
GT-I5508 چیست؟
نسخه رسمی بازار چین است و Samsung China برای آن دفترچه و صفحه پشتیبانی مستقل دارد.
آیا LCD همه این نسخهها قطعاً مشترک است؟
اشتراک مستقیم I5500 و I5503 تأیید شده است. برای I5500B، I5500L، I5500M، I5503T و I5508 باید Model Numberهای درجشده در مشخصات همان LCD و تطبیق فلت بررسی شوند.
شماره فنی LCD اصلی I5500 چیست؟
شماره GH96-04665A برای LCD اصلی GT-I5500 مستقیماً در مستند فنی ماژول Samsung ثبت شده است.
مدل خود پنل LCD چیست؟
ماژول Samsung LMS280GS17-0 برای GT-I5500 قابل تأیید است.
اگر تصویر سالم ولی Touch شکسته باشد آیا LCD لازم است؟
خیر. Touch Digitizer جداگانه برای I5500 وجود دارد و در صورت سالم بودن LCD میتوان بخش لمسی را جداگانه بررسی کرد.
اگر صفحه تاریک باشد حتماً LCD خراب است؟
خیر. Backlight، کانکتور و مدار تغذیه Display نیز میتوانند باعث تاریک شدن صفحه شوند.
آیا Galaxy 5 همان Galaxy S5 است؟
خیر. Galaxy 5 مدل اقتصادی سال 2010 از خانواده I5500 است و Galaxy S5 خانواده کاملاً متفاوت SM-G900 است.
آیا Galaxy 550 و Galaxy 551 یک گوشی هستند؟
خیر. Galaxy 550 نام دیگر I5500 است، اما Galaxy 551 با کد GT-I5510 دستگاه متفاوتی است.
چه کیفیتهایی برای LCD Galaxy 5 قابل بررسی هستند؟
LCD اصلی Samsung، سکند هند (روکاری، دست دوم) / Original Pulled و LCD Compatible بسته به آیتمهای قابل سفارش قابل بررسی هستند.
قبل از نصب LCD چه مواردی تست شوند؟
تصویر، Backlight، رنگها، خطوط، لکه، پیکسلها، فلت، کانکتور، Touch و تطبیق Model Number باید قبل از نصب نهایی بررسی شوند.
آیتم های قابل سفارش
نظرات کاربران
پرسش خود را درباره ( ال سی دی سامسونگ Samsung GT-I5500 Galaxy 5 ) بیان کنید